vrolijke oogst



oogst waar je vrolijk van wordt



de tomaten beginnen
te rijpen



toverboontjes, paars bij het
oosten, groen uit de pan

De tweede helft van het seizoen is aangebroken: een tijd van veel oogsten, en nog een klein beetje zaaien (van de herfst- en winterteelten). En daarnaast proberen dat wat op het land staat goed te onderhouden. Het is veel werk, maar het is ook een mooie tijd, letterlijk. De oogst krijgt kleur, en op een regenachtige dag maakt het oogsten van zo'n kist bijzondere tomaten veel goed. Ook de tweede pluk van de aardbeien is een feit. Na een zeer korte pluk eind mei, record vroeg in het jaar, maar met toen weinig en kleine vruchten door de droogte, hangen de planten nu behoorlijk vol met grote rode zomerkoninkjes. Bij goed weer betekent dat dus dagelijks 600 planten langs om te plukken.



In zo'n drukke tijd is het dan altijd fijn als er, zoals vorige week, opeens extra mensen zijn, die zich vervelen in hun vakantie, of gewoon lekker buiten aan de slag willen, en dan een dag(deel) komen helpen met planten, wieden en het opruimen van rekken van peulvruchten (zodat er herfstboontjes gezaaid en geplant kunnen worden).



Eén paar van die extra handen behoort toe aan Jean, die 4 weken lang bij ons stage loopt. Vanuit het zuidenoosten van Frankrijk, waar hij samen met z'n ouders een gemengd bedrijf (vee en groeten) heeft, is hij op de racefiets hierheen gekomen, om met ons mee te werken en te ervaren hoe (anders) het er hier aan toe gaat. Zijn grootste angst was terecht te komen op een tuinderij waar alles er keurig gewied en geschoffeld en zonder onkruid bij lag. Daar is bij ons in deze tijd van het jaar zeker geen sprake van, dus hij kan zijn hart ophalen!

In de schuur/ winkel is er inmiddels ook een nieuwe stelling + werktafel voor het uitstallen van de groenten in de winkel. Maar, nu het 's ochtends al weer wat later licht begint te worden, en we vanaf half augustus niet meer om 6 uur kunnen beginnen met oogsten, omdat het dan nog te donker is, is het fijn om alvast een deel van de bestellingen in te kunnen pakken, en goed geordend klaar te kunnen zetten.



bonen met hun voeten
in het water

zullen we maar rijst gaan
verbouwen???

zeesla

Mooie en regenachtige dagen wisselen elkaar af op het ogenblik. De ene dag hebben we een tropenrooster, een paar dagen later staat het land blank als de halve maandhoeveelheid aan regen in 1 dag naar beneden gekomen is. We grappen dan dat we misschien maar beter rijst kunnen gaan verbouwen, of waterbonen, of zeeaardbeien. Ondertussen was het de volgende ochtend een hele expeditie om aardappels te oosten. Gewapend met spitvork en zevenmijlslaarzen toog ik naar de aardappelakker, waar de knollen met het nodige geglurp en gezomp uit de kledderige aarde kwamen. Ondertussen was ik blij dat je bij het aardappels oogsten een spitvork nodig hebt... die blijkt ook heel handig te zijn om je aan te kunnen optrekken als je voeten zich in het drijfzand hebben vastgenesteld.



spint in de komkommers -- in 2008. Zo erg als toen was
het dit jaar gelukkig niet



De komkommerplanten zijn inmiddels gerooid. De eerste serie was aangetast door de spint. Op zich laat spint (licht bruine mijten die eruit zien als mini spinnetjes met het formaat van een bladluis) zich redelijk in toom houden door de bladeren van planten dagelijks met water te besproeien (spint houdt houdt niet van nattigheid). Maar komkommerplanten zijn nogal gevoelige types. Ze houden van warmte, en niet van natte bladeren. Dus moet je dat besproeien van de bladeren doen op een tijdstip dat ze snel weer opdrogen ('s ochtends), en dat de zon nog niet zó fel is dat de bladeren verbranden... kortom: tijdens oogsttijd. Op superdrukke dagen wil het er dus nog wel eens bij in schieten. Dit jaar hadden we het ongedierte echter lang onder controle, maar de planten werden toch ziek, en hielden een paar dagen later op met vruchten aanmaken. Einde oefening dus. Gelukkig was de volgende lichting al gezaaid, en stond buiten (onder een doorzichtig plastic tunneltentje, buiten bereik van de spint) al wortel te schieten. Inmiddels staan de 120 nieuwe planten erin, en hopelijk zijn er over een kleine maand dus weer komkommers!



pompoenakker (in oranje vak)
voor de ruiming



pompoenakker na de ruiming

Ook bij de pompoenen was het afgelopen week einde oefening. Vorige keer vertelde ik dat er ieder jaar wel een "dramaveld" is, waar het onkruid zo hoog wordt, dat je het eigenlijke gewas niet meer ziet. Dit jaar waren de pompoenen de klos. Door een combinatie van het warme voorjaar -- waardoor de pompoenen eigenlijk te vroeg klaar waren om te planten, en vervolgens een maand lang niet aan de groei wilden komen toen ze wel uitgeplant waren -- en een overvloedige groei van vooral kweekgras, waren de pompoenen totaal overwoekerd. Na inventarisatie afgelopen week, bleek bovendien dat er nog helemaal geen vruchtvorming plaats vond. En als er op dit tijdstip in het jaar nog niks hangt, dan wordt het wel heel laat (té laat) in het jaar voor we kunnen oogsten. Dan is het dus keuzes maken. Laat je de planten staan, en steek je veel tijd in het onder controle krijgen van het onkruid, in de hoop dat het toch nog iets wordt; of maai je met de klepelmaaier alles plat zodat je daarna machinaal (met de traktor + tandeneg) nog kweekgras kunt bestrijden, en zo volgend jaar niet nog een keer met de problemen zit? We hebben dus voor het laatste gekozen. Gelukkig doet de latere, extra, aanplant het wel goed, en zitten we dus niet helemaal zonder pompoenen dit jaar. 





half juli - de duiventrampoline

En dan ben je zomaar "ineens" 7 weken verder… we hebben het zo druk gehad op de tuin, dat ik aan blog schrijven niet meer toegekomen ben. En nu heb ik even een weekje vakantie, en natuurlijk regent het dan, dus kruip ik even een half middagje achter de computer om het blog weer eens van wat nieuw leesvoer te voorzien.

En als ik dan zo terug kijk, merk ik hoe ontzettend snel alles verandert in anderhalve maand tijd.

de grijze muur wordt langzaam maar
zeker wit

Roos (r) en Lena (l) in
verfbestendige outfit

Om te beginnen is de grote kast in de kleine schuur klaar, en is het "winkelgedeelte" in de verf gezet door Jan, Roos en Lena. In verfbestendige outfit zijn ze met rollers en kwasten de muren (en elkaar, alleen voor de foto natuurlijk :-)) te lijf gegaan, en hebben het grijze wandje omgetoverd in een bijna lichtgevende witte muur.

Half juni hadden we onze jaarlijkse open dag, waarvoor altijd veel werk te verzetten is. De tuin moet er tenslotte toch een beetje toonbaar uitzien als je publiek op het erf krijgt. Omdat het tot die tijd nog steeds redelijk droog was, hadden we de boel redelijk voor elkaar dit jaar. Veel hulp hebben we daarbij ook gehad van onze eerste WWOOFster, Kerry uit de VS. WWOOF is een (internationale) organisatie die een brug vormt tussen biologische bedrijven en (jongere) mensen die kortere of langere tijd vrijwilligerswerk willen doen en ervaring willen opdoen in de land- en tuinbouw (zie ook www.wwoof.org, in het engels). Naast een paar extra handen, is het ook vooral erg leuk en gezellig om iemand uit het buitenland kennis te laten maken met onze manier van werken, cultuur, en gezinsleven.

de bijna-voltooide nieuwe
aardbeienbedden

Mede dankzij Kerry stonden de 600 nieuwe aardbeienplantjes nog net voor de Open Dag in de grond. Eigenlijk hadden ze in april al de grond in gemoeten, maar vanwege de droogte (en andere prioriteiten als de verbouwing van de kleine schuur), was het niet mogelijk de verhoogde aardbeienbedden aan te leggen. 

Op dit moment hebben we WWOOFster Sarah uit Vlaams België op bezoek, en ook zij weet van aanpakken. Vorige week zijn we begonnen met een grote schoonmaak bij de kolen. Het is toch fijn om te zien óf en wat er groeit tussen het onkruid onder de netten.

extra pompoenen

Geen drama's (tot nu toe) bij de kolen dus. Eén "dramaveld" is namelijk wel genoeg per jaar. Ieder jaar is er wel een vruchtwisselingsvak waarmee het niet helemaal lekker loopt. Soms zijn het de kolen die onder het onkruid lopen, vorig jaar waren het de uien en bieten, dit jaar hebben de pompoenen een zware tijd. Bij het uitplanten begonnen de plantjes al gelig te worden, en vervolgens wilden ze een maand lang maar niet groeien, en stonden maar wat weg te kwijnen, en dood te gaan. Ondertussen hebben we een nog leeg stukje akker ook maar volgeplant met pompoenen, en hopen dat zo de oogst nog een beetje wat wordt. Tijd dus om ons te beraden over een andere strategie voor het pompoenvak volgend jaar.

bladluizenepidemie

Tegenover de pompoenen, bij de tuinbonen op het wintervak, geeft de natuur een mooi lesje "ecologisch evenwicht". De tuinbonen die daar staan telen we voor het zaad. Er worden dus geen groene tuinbonen geplukt, maar alles blijft hangen om, als de bonen oud en gedroogd (en zwart geworden) zijn, ze dan pas te plukken zodat we volgend jaar weer zaadgoed hebben. Omdat deze winterakker dit jaar pas echt in gebruik is genomen, en er de afgelopen jaren weinig organische mest uitgereden is, is hier ook de hoeveelheid humusrijk materiaal (organische stof) niet zo groot, en dat heeft weer gevolgen voor het vochtvasthoudend vermogen van de grond. De winterakker heeft dus meer te lijden gehad van de droogte, en de tuinbonen stonden er dan ook iets minder vrolijk bij dan die op de grote akker. 

snoepfestival

de larven van verschillende soorten
lieveheersbeestjes: rechts die van
het rode met zwarte stippen, links
(waarschijnlijk) die van het zwarte
met rode stippen

pop (boven) en larve (onder)

Zwakke(re) planten zijn gevoeliger voor ziektes en plagen, en de zwarte bonenluis heeft daar zijn voordeel uit getrokken. Binnen enkele weken zaten de planten aardig onder. Nu zijn lieveheersbeestjes - en vooral hun larven! - verzot op luizen. Niet lang na het uitbreken van de luizenepidemie, waren er dan ook al lieveheersbeestjes te zien, en zo rond de Open Dag was er een waar "stippen-festival" van lieveheersbeestjes in alle soorten en maten: zowel de larven (klein en groot), als het verpoppingsstadium, als volwassen kevertjes (met 2, 7 of 24 stippen, of zonder stippen (de eerste paar uur na het verlaten van de verpoppingscocon). Zwart met rode stippen, rood met zwarte stippen, en geel met zwarte stippen, voor elk wat wils! Samen met de sluipwespen die er ook rond huisden (maar die te snel waren om op de foto te zetten), hebben ze de luizenkolonie ondertussen aardig onder controle gekregen.


En dan nog het laatste nieuws van onze koerende (en snaaiende!) akkergasten. Ondanks onze verwoede pogingen de duiven af te schrikken met visdraadjes en netten, hebben ze het toch voor elkaar gekregen onze peulvruchtenoogst behoorlijk te rantsoeneren.

Vanaf de boven draad dalen ze af naar de toppen van de plantjes en laten zich daar als het ware gewoon bovenop vallen, trappen de boel aan tot een stevige mat, en doen zich vervolgens te goed aan de peulen én blaadjes/ groeipunten van de planten. In de kleine tuin, dicht bij huis, hebben we vlak boven de bovenrand nog visdraad gespannen om ze zo af te schrikken, en dat hielp een beetje, maar zeker geen 100%. Nu de peulvruchten op raken, zijn ze op zoek gegaan naar nieuwe lekkere dingen.

Het nieuwste wat ze nu bedacht hebben, zijn de bessen. Nu staan die bessen keurig in een "kooi", waarover een groot net ligt, dat we (na een creatief middagje gaten mazen) vogel-dicht over de constructie hebben gedrapeerd, en met haken hebben vast gezet. Vorige jaren wist er nog wel eens een merel naar binnen te komen, maar dat lijkt dit jaar bijna niet meer mogelijk. Omdat het net enigszins veert, hebben de duiven nu bedacht, dat als ze gewoon op het dak landen, ze vanzelf met net en al naar beneden zakken, en dan alsnog bij de (hoogste) toppen van bessenstruiken kunnen komen. De slimmerds… met wat bamboestokken moet de constructie nu nog verder aangepast worden. Zo blijven we bezig.

Midden mei: Glad geschoren en uitgekookt

We hebben twee heel drukke weken achter de rug: het winkeltje is weer open, de bestellingen lopen weer, afgelopen dinsdag stonden we op een markt op de Uithof, en na de langverwachte regen groeit alles volop - en het onkruid natuurlijk 3 keer zo hard. Naast alle echte voorjaarsgroenten (sla uit de kas, raapsteeltjes, radijs, rabarber) zijn ook de eerste bosbieten klaar. Een welkome aanvulling op het assortiment en voor mij altijd een teken dat het 'echte' seizoen weer begonnen is. Een andere oorzaak van de topdrukte is dat er, nu na de ijsheiligen, veel plantgoed de grond in kan. Het vak van de vruchtgewassen (courgette, maïs en pompoen) dat tot een paar weken terug nog schapenweide was, is gefreesd en gespit, en nu staan er 450 pompoenplantjes te wachten (en langzaam gelig worden) om geplant te worden, terwijl de eerste maïs, de knolselderij en courgettes inmiddels aan hun leven in de volle grond begonnen zijn.

Ondanks de drukte kunnen we zeggen dat het goed gaat op de tuin. De bevroren aardappels waar over ik het vorige keer had, lijken vooralsnog de klap goed te boven te komen. Behalve een strook vlak langs de sloot, staat het loof er fris en vrolijk bij.



de komkommers zijn geplant!



uitgekookt :-)



En voor het eerst in de geschiedenis van 'n Groene Kans zijn dit jaar de tomaten én de komkommers zonder tussenkomst van een wacht-zwembadje geplant. Het was flink aanpezen vorige week donderdag, en met dank aan de opkomende bewolking waardoor het in de kas weliswaar warm, maar uitgehouden was, waren de komkommerloopgraven op tijd open, voorzien van mest en water, én weer dicht.

Om de tomaten en komkommers tijdens hun explosieve groei een beetje in goede banen te leiden, worden ze langs draden geleid. We gebruiken daarvoor speciaal opgeklost nylontouw, dat ieder jaar weer opnieuw te gebruiken is. Maar omdat de tomaten- en komkommerplanten aan het eind van de groeiperiode meestal toch ziek worden, moeten de touwtjes ontsmet worden, om te voorkomen dat ze het jaar daarop de nieuwe planten meteen besmetten. Dit ontsmetten gebeurt bij ons door het uitkoken van de touwtjes. Naast in de tuin werken, stond Floor dus afgelopen week ook nog in de keuken om zo'n 400 klosjes uit te koken. 

rood bloeiende peul



tuinboonbloem

De vlinderbloemigen (peulvruchten en bonen) buiten bloeien volop, en de eerste peultjes buiten kunnen al geplukt worden. Waarom deze gewasgroep vlinderbloemigen genoemd wordt, is bij een blik op de bloemvorm in één klap duidelijk. 

Wat de meeste klanten niet te zien krijgen, zijn de "mislukkingen" in de tuin. In een enkel geval maken we er een ludiek actie van, en verkopen we de groenten alsnog (zoals kromme komkommers, die dan in ons kraampje liggen als kromkommers), maar doorgeschoten (in bloei geschoten) groenten zijn gewoon niet meer verkoopbaar. Dit jaar hadden we een soort rode eikenbladsla in de kas, die het daar blijkbaar niet helemaal naar zijn zin had, want voor de plantjes een krop begonnen te vormen, kwam de bloeistengel al tevoorschijn, en inmiddels zijn het mooie minikerstboompjes geworden. 

geschoren en nog niet geschoren...

Het laatste hoogtepunt van afgelopen week was afgelopen zaterdag voor de schapen: hun winterjas mocht weer uit! Jan en stagiair Ward hebben peentjes gezweet om de schapen in de juiste houtgreep te houden, en hun vacht er zo netjes mogelijk af te halen. Schaap Reentje heeft daar een mooie 'hanekam' op haar achterste aan over gehouden, en gaat nu als punker door het leven J !

Gevriesdroogd aardappelloof en een muizenparty




door de vorst aangetast aardappel-

loof



Terwijl vorige week de temperaturen bijna van de thermometer afliepen, en dat wederom het geval is op het moment van het schrijven van dit blog (zondagmiddag), hadden we halverwege afgelopen week te maken met andere extremen. Toen ik woensdag en donderdag om 6 uur het land op liep, was het bitterkoud. Het vroor, donderdagochtend op klomphoogte zelfs een paar graden. Het oogsten van de spinazie moest een paar uurtjes worden uitgesteld omdat de groente stijf bevroren was. Gelukkig kan spinazie dat hebben.



  

buuraardappel die nergens last
van heeft

Maar bij een rondje over de tuin aan het eind van de ochtend, bleek dat de juist boven gekomen loof van de aardappels er een stuk minder vrolijk bijstond. De combinatie van de lage temperaturen en de extreme droogte van zowel de grond als de lucht, heeft het jonge groen als het ware even gevriesdroogd, en daarmee een flinke tik uitgedeeld.

De aardappels zullen het waarschijnlijk wel overleven. Ze moeten weer opnieuw uitlopen, en lopen daarbij een achterstand op; waarschijnlijk dus geen vroege aardappels dit jaar. Het vreemde is overigens wel, dat hoewel de meerderheid van de planten bevroren is geweest, er ook planten zijn, die nergens last van lijken te hebben, en die twee komen pal naast elkaar voor. We kraken onze hersens nog over het waarom.



pas geplante tomaten



2e loopgraaf voor de tomaten





Vorige week ging het eerste rijtje (zelf opgekweekte) tomaten de grond in. Deze week waren ook de 96 planten bij de plantenopkweker klaar, en dus moest er nog een loopgraaf gemaakt worden: een mooie warm-word-klus op de kille woensdagochtend.

Ondanks de droogte doen de tuinbonen het nog steeds prima dit jaar. De eerste serie bloeit inmiddels volop, en het onkruid had het ook naar z'n zin. Een effectieve methode om dat onkruid te lijf te gaan is "aanaarden". Met een aanaarder (machine achter de trekker - zie foto's) wordt de grond (plus het onkruid) tussen de planten als het ware weg geschraapt, en tegen de planten aangeschoven. Het onkruid is dan bedolven, en de planten staan meteen wat steviger.



aanaarder achter de trekker

  

detail aanaarder



aangeaard tuinbonenveld



In de kas wordt ook feest gevierd, en wel door de muizen. Pompoenzaadjes en maïskorrels… wat wil je als muis nog meer. Een deel van de met pompoenzaad ingezaaide opkweekbakken vertoonde verdachte kuiltjes. Bij nadere inspectie bleken de pompoenzaden uit de grond verdwenen, en lagen ze op een hoopje onder de desbetreffende bak. Bij de maïs had een zelfde snoeperij plaatsgevonden, inclusief achtergebleven kuiltjes, maar van de maïs zelf was niets meer terug te vinden. De bakken (met pompoenzaadjes teruggestopt) zijn nu afgedekt met gaas, in de hoop de ze met rust gelaten worden. Er staan twee muizenvallen naast, en als dat niet helpt, zal Lotje (de kat) als nachtwaker in de kas aangesteld worden.

En dan de echte primeur van deze week: het winkeltje (in de schuur) is sinds zaterdag weer open! We zijn nog nooit zo vroeg in het jaar open gegaan, en zijn blij dat zo veel (vaste) klanten ons alweer wisten te vinden. Het kraampje aan de weg zal dit jaar ook weer open gaan, maar pas wanneer het groenteaanbod wat groter is. Voorlopig kunt u iedere zaterdag en woensdagmiddag weer bij ons terecht voor overheerlijke verse groenten.

Eind april: Loopgraven in de kas



middagtemperaturen in de kas

De droogte houdt aan: 8 mm is er in heel april gevallen, waarvan 3 druppels (1 mm) afgelopen week; de temperaturen blijven zomerse waarden noteren, en nachtvorst lijkt iets uit een ander tijdperk.

kiemende radijzen

Op een bedrijf als het onze, zonder beregeningsinstallatie, moeten de gewassen het dan toch grotendeels maar zelf uitzoeken. Alles wat geplant wordt, krijgt bij het planten een plensje slootwater uit de gieter, maar daarna houdt het op. Toch is het altijd weer verbazingwekkend hoe sommige gewassen zich staande weten te houden onder deze extreme omstandigheden. De vorige week gezaaide raapsteeltjes en radijsjes stonden 3 dagen later al boven de grond. In het eveneens gortdroge voorjaar van 2007 hebben we zelfs raapsteeltjes geoogst die nooit een druppel regen gezien hebben. Maar in het algemeen zou een dagje regen op dit moment geen kwaad kunnen.



We hebben deze week de eerste raapstelen en radijzen van buiten geoogst. Hopelijk hebben onze klanten van afhaalpunt  Voordorp ervan gesmuld! Vanaf volgende week (zaterdag 7 mei) kan iedereen weer meegenieten, want dan gaat onze boerderijwinkel weer open. Het laatste nieuws hierover is te vinden op de website van 'n Groene Kans.

Er was deze week veel opkweek te zaaien, waarbij ik gelukkig hulp had van onze nieuwe stagiair Ward. Gewassen die na half mei (IJsheiligen) buiten uitgeplant kunnen worden, moesten worden voorgezaaid: courgettes, pompoenen, maïs, stokbonen, en natuurlijke de wekelijkse lading sla en andere groenten.

tomatenplantje

Mede door de warmte, zijn we vanaf nu weer vroeg uit de veren, en staan we om 6 uur in de tuin om te oogsten, of, zoals dinsdag en woensdag, om in de kas te werken. Volgende week komt de eerste lading tomatenplanten, en onze zelfopgekweekte -speciale- tomaten waren ook klaar om geplant te worden. Voordat het echter zover is, moest er wel even wat grond verzet worden. Na een uurtje spitten sierde een loopgraaf van 1 meter breed, 15 meter lang en 25 cm diep de kas. Twee kruiwagens mest erin, een flinke sloot water en het gat kon weer dicht. Na het aanharken konden de tomatenplanten erin. (meer foto's volgende week).

Door de korte werkweek voor Pasen waren we er toen niet aan toe gekomen alles te planten wat er eigenlijk te planten viel, en dus hadden we deze week een dubbele portie. Veel kolen en koolachtigen stonden nog in de wachtrij, maar ook zij hebben deze week een plekje gekregen op de akker. Nieuw in ons assortiment dit jaar zijn broccoli en bloemkool. Vorig jaar hadden we wat "probeerplantjes", die het toch eigenlijk verbazingwekkend goed deden. Normaliter zijn bloemkolen eigenlijk alleen op kleiige gronden goed te telen. Door het wat rustigere karakter van kleigrond hebben de bloemkolen daar de tijd om zich gelijkmatig te ontwikkelen, terwijl ze op zandgronden (zoals bij ons) vaak klein en 'los van structuur' blijven. We experimenteren dit jaar met verschillende rassen, en zijn benieuwd of we het succes van vorig jaar kunnen evenaren, of dat het toch éénpersoons flodderkooltjes worden.

het nieuwe dak zit erop!

stellingkast achter in de schuur

De Kleine Schuur is zo goed als af. Het nieuwe dak zit erop, en Jan is inmiddels al een heel eind gevorderd met de bouw van stellingkast. Daarna rest nog een nieuwe deur. Tijd dus om alle spullen die nu in de grote kapschuur zijn opgeslagen (en die we inmiddels al weer nodig hebben, maar niet kunnen vinden) weer terug te brengen en het schuurtje weer zo in te richten dat alles weer een logische plek krijgt.

Tot slot hadden we afgelopen week 2 dagen bezoek van de nieuwe au pair uit Duitsland, die vanaf half juni op de meiden komt passen, en zal helpen met de dagelijkse gang van huishoudelijke zaken. Ze heeft ook een ochtend in de tuin meegeholpen, en blijkt supergroene vingers te hebben. Samen met vrijwilligster Anet heeft ze de eerste serie courgetteplanten in de grond gezet, en een van de meest vervelende tuinklussen geklaard: het ontkweken (kweek ruimen) van een met bietjes te zaaien bed.

April: Tunnelvisie en Tropenrooster

Met mijn voornemen om iedere week een verhaaltje te schrijven wil het nog niet helemaal vlotten, dus hier het verhaal van de afgelopen 3 weken (tot Pasen). 

In de tuin en de kas is veel gebeurd. Het warme weer van de afgelopen maand heeft alles wat eind maart en begin april gezaaid is, de grond doen uitschieten. De toenemende droogte heeft de rem inmiddels wel een beetje aangetrokken, maar toch mogen we niet klagen. In de kas, de enige plek op het bedrijf waar we een beregeningsinstallatie hebben, zijn vorige week al raapstelen en radijsjes geoogst. En ook de rabarber is al oogstrijp.

Bloeiende doperwten in de kas



De peulvruchten waarover ik het vorige keer had, hebben een moeilijke tijd achter de rug. Tot een paar dagen geleden leek het erop dat de eerste serie capucijners, peulen en dopertwen zo ver afgekloven was door de duiven, dat het niets meer zou worden. De plantjes waren nog net zo groot als een maand geleden. De laatste paar dagen lijkt er echter toch groei in te komen (groeiende zijscheuten), maar of het nog wat wordt… we zullen zien. 



De tweede serie peulvruchten is inmiddels ook van netten voorzien, en doet het goed. We hebben nu dus 200 meter peulvruchten onder netten staan; netten die we normaal gesproken voor de koolachtigen gebruiken, want ook van jonge koolplantjes lusten de duiven wel pap. Blinkend nieuwe netten voor de koolplantjes dus dit jaar.

Ook de aardappels zitten al weer een week of 2 in de grond. We poten ze handmatig, in gleuven die vooraf met de trekker gemaakt worden. Door het maken van die gleuven wordt de grond eronder mooi los. Goed voor het wortelen van de aardappels, maar ook een paradijsje voor de mollen, die onder deze gleuven ware snelwegen aanleggen. De aardappels komen op deze plekken slecht (of helemaal niet) op, dus daar moest wat aan gedaan worden, en Jan kwam met een goed voorstel: Als we bij het poten zo'n gang tegenkwamen, legden we deze gedeeltelijk bloot, en stopten de gang ter hoogte van de aardappel vol met aarde. Het idee hierachter is dat de mollensnelweg onderbroken wordt (de mol komt (letterlijk) aan het licht), en zoekt hopelijk een ander heenkomen.

gaastunnel over de uien

Mollentunnels onder de grond, gazen tunnels boven de grond. Voor sommige mensen is het een afschrikwekkende verschijning, deze gazen tunnels. Maar het is een van de manieren waarop we -zonder chemische bestrijdingsmiddelen- proberen de gewassen te beschermen tegen vliegend gespuis. De grove netten tegen de duiven (vooral bij de kolen), en het fijnmazige gaas bij knoflook, uien, radijsjes, raapstelen, rammenas, en meiraap tegen allerlei soorten vliegjes (knolflookvlieg, uienvlieg, koolvlieg, wortelvlieg).

Deze vliegjes zijn op zich zelf niet het probleem, maar wel de eieren die ze leggen, waaruit dan weer larven komen die zich te goed doen aan de gewassen. Wie wel eens een wormpje (of een bruin gangetje) in een radijsje of wortel is tegen gekomen, weet nu dat er toch een vlieg door de mazen van het net is geglipt.

Daarnaast hebben we voor een paar gewassen ook nog de folie(plastic)tunnels, waaronder de temperaturen nog wat verder oplopen dan buiten, zodat de gewassen net als in de kas, een paar weken voorsprong krijgen, of al naar buiten kunnen, terwijl dat eigenlijk (gevaar voor nachtvorst) nog niet kan (bijv. de courgettes).

onze fijntandige cultivator

Dankzij het tot nu toe enige regenbuitje van april, is het onkruid op de braakliggende akker massaal opgekomen. Een rondje met de trekker met daarachter de cultivator (tandeneg) onder de brandende zon heeft de onkruidplantjes een flinke tik gegeven.

De bijna tropische temperaturen en de droogte hebben er ook voor gezorgd dat we dit jaar al vóór Pasen een dag tropenrooster gedraaid hebben. In de brandende middagzon laten de jonge plantjes zich slecht uitplanten, en dus hebben we de donderdag voor Pasen de plantwerkzaamheden naar de avond geschoven. De plantjes hebben dan (met een scheut water) nog een hele nacht de tijd om een beetje te kunnen acclimatiseren.

Naast het wekelijkse zaaien van plantgoed voor de tuin (ook wel "opkweek" genaamd), staat er ook al het een en ander te groeien voor de plantgoedverkoopdag op zaterdag 14 mei (voor meer info: http://groenekans.ibnv.net/tuinier). Kerstomaatjes, aardbeienplantjes, buitenkomkommers, diverse soorten kolen, slaplantjes, courgetteplanten en nog veel meer lekkers voor uw eigen groentetuin. 

Op bouwtechnisch gebied zijn er ook grote ontwikkelingen. Het dak van de kleine schuur wordt momenteel vervangen, en in de schuur bouwt Jan een grote stellingkast waarin alle tuin- en verkoop benodigdheden hun eigen plekje krijgen. 

Maart: Het einde van de winterslaap, en driedubbele vreterij in de peulvruchten

 

de tuin aan het einde van de winterrust

Als ik aan deze blog begin, realiseer ik me dat ik alweer een ruime maand op de tuin bezig ben. Dus toch maar even een update van wat er in maart allemaal is gebeurd.
 

de bospeentjes zijn in aantocht

Terwijl het grootste deel van het land nog in winterrust lag, liepen in de kas de temperaturen tijdens de zonnige dagen al weer op tot 30'C. Ideaal dus om de eerste lichtingen bosbiet en bospeen te zaaien, en de peulvruchten voor te zaaien en ze op deze manier een vlotte start te geven. 


net ontkiemde tuinbonen


Jan heeft de kas heeft z'n jaarlijkse wasbeurt gegeven. Behalve dat het fijn is dat je nu weer gewoon naar buiten kunt kijken in plaats van door de groenig uitgeslagen ramen, is het schoonmaken van de diverse randjes en richeltjes ook belangrijk in het onder de duim houden van de ziektedruk. Op richeltjes en randjes blijven namelijk makkelijk schimmels en andere ziektekiemen achter.

 

Ook is dit jaar een 'nieuwe' akker in gebruik genomen. Het betreft het stuk achter de kas, waarvoor al jarenlang plannen waren om er de 'wintertuin' van te maken. Dat gaat er nu eindelijk van komen. Het is de bedoeling dat de gewassen die hier aan het eind van de zomer gezaaid of geplant worden, er overwinteren, zodat ze dan in het vroege voorjaar geoogst kunnen worden. Om het land optimaal te gebruiken, is het dit voorjaar alvast ontgonnen (lees: kweek ruimen) en hebben we er een aantal vroege teelten ingezaaid: knoflook, bosbiet, spinazie, radijs, raapsteel, en bospeen.

 

Eind maart is de grote akker (het gedeelte van de tuin achter het middenpad) door de loonwerker bemest en gespit. Met deze grondbewerking wordt de winterrogge (die in de herfst als groenbemester is ingezaaid) ondergewerkt en wordt de grond los gemaakt. Door het droge weer van maart is de grond mooi fijn verkruimeld, en daar zijn we erg blij mee. Het betekent dat we het maken van de zaai- en plantbedden de eerste paar weken een fluitje van een cent is: geen grote natte kluiten die nog kapot geharkt hoeven te worden.



bladrandkever, ongeveer 5 mm groot

 De peulvruchten (erwten, peulen en capucijners), waarvan sommigen in februari al voorgezaaid waren, zijn inmiddels uitgeplant, en dat ging vlot dit jaar… hun aantal was namelijk drastisch gereduceerd. Terwijl de plantjes nog buiten in de bakken stonden te wachten om geplant te worden, hielden een schapen een niet-geplande en niet-geoorloofde excursie inclusief proeverij, en hebben van 5 van de 7 bakken plantgoed zoveel afgeknabbeld dat het niet meer geplant kon worden.



peultjes, aangevroten door de duiven

Daarnaast hebben deze gewassen ieder jaar wel wat last van vreterij door bladrandkevers, die van de blaadjes mooie gekartelde postzegelrandjes maken, maar daar groeien ze in de regel goed overheen. Dit jaar waren echter ook de duiven er vroeg bij; ze hebben flink in het groen zitten pikken, en we hebben netten moeten spannen om nog erger te voorkomen.

 

Floor heeft veel tijd op kantoor doorgebracht, en de jaarlijkse winteradminstratie weer bijgewerkt. Naast het uitsturen en innen van de laatste facturen van vorig jaar, boekhouding, bonnetjes invoeren, en belastingen, heeft ze ook de teeltplanning grondig onder de loupe genomen, aanpassingen gemaakt, zaad besteld, de website weer uit zijn winterslaap gehaald, en een heleboel andere dingen geregeld, zodat ze vanaf begin april ook weer van het echte tuinwerk kan genieten.



Zijn de tomaten al rijp??

Het is begin april, en al een paar weken schitterend weer. De lente hangt volop in de lucht, en mensen krijgen weer trek in raapsteeljesstampot, verse bospeentjes, knapperige komkommers en sappige tomaten. En regelmatig krijgen we dan ook de vraag wanneer het groentewinkeltje of het kraampje aan de weg weer open gaan, of wanneer er weer groenten besteld kunnen worden. Helaas moeten we veel mensen dan teleurstellen. Het duurt waarschijnlijk nog een ruime maand totdat de echte verkoop van start gaat. De eerste gezaaide groenten staan net met hun eerste blaadjes boven de grond, en hebben dapper de nachtvorsten van eind maart getrotseerd.

de tomatenplantjes, eind maart



Om toch een beetje mee te kunnen leven met wat er allemaal al op de tuin gebeurt en groeit, heb ik (Sandra - vanaf dit jaar medetuinder op 'n Groene Kans) besloten een blog bij te gaan houden. Ik zal proberen iedere week een tuinupdate te geven, en zo nu en dan zal ik wat dieper op bepaalde onderwerpen in gaan. Vragen of opmerkingen zijn zeker welkom.

En nee, de tomaten zijn dus nog niet rijp, maar de ten tijde van dit schrijven zijn ze inmiddels wel het kiemplantjes stadium voorbij